Madina Ravshanova: Gulbadan

Gulbadan Begim, Gul tanli Malika, Hindistondagi ilk Boburiylar sulolasi, ya'ni Boburning kenja qizi. Uning memuarlari tarixning eng mufassal hujjatlari bo'lib xizmat qiladi, XVI asrdagi Boburiylar sulolasi haqidagi asoslar, hattoki yoshlik davridagi eng kichik tafsilotlarni eslab qolib bayon etish qobilyatiga egaligi ham asarda yorqin bayon etilgan. U janglar, quvg'in, ko'chmanchilikdagi sargon-sargardonliklarni, haramdagi hayotini, Makkaga hijrat qilgani va boshqa voqealarni joy va davr muhitiga mos tarzda tasvirlaydi. Uning Humoyunnoma kitobi o'z davrining 2 mashhur yilnomasi Boburnoma va Akbarnomani ham o'z ichiga olgan holda, Rumer Goddenning Gulbadan Begim hayotini aks ettirgan asari uchun sehrli manba sifatida xizmat qiladi, ushbu asarda otasi Bobur, ukasi Humoyun va jiyani Akbarlarning umr yo'llari va hukmronligi davridagi mojorolar ham aks ettirilgan. Yilnoma malikaning otasi Bobur qo'shini bilan Qobuldan Hindistonni zabt etish uchun ketayotganini ko'rganligi haqidagi dastlabki xotirasidan boshlanadi va Gulbadanbegimning o'limi bilan tugaydi. O'sha paytlarda sakson yosh atrofida bo'lib, Akbarning o'zi uni ko'tarishga yordam berdi. Chiroyli Hind va fors miniatyura rasmlari ushbu kitobga yorqin sharh qo'shadi.